Soinugela - Bilbo Hiria irratia

Ehun zuntz begetala da kotoia, kotoi landarearen hazia inguratzen duena. Jatorriz eskualde tropikal eta subtropikaletakoa. Amerikan, Afrikan eta Indian badira espezie autoktonoak. Kotoi hitza arabieratik dator, “al-qutn” hitzetik. Gaur egun, munduan ekoizten den zuntz naturalik garrantzitsuena XIX. mendean hasi zen industrializazio prozesuarekin nabarmentzen. XVIII. mendean Ingalaterran, makina berriekin (batez ere […] The post SOINUGELA: Kotoia (eta “cotton”) herri kantuetan #ThemeTime saioa first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Gaur Roge Blasco kazetari bilbotarra ekarri dugu Soinugelara, berarekin musikaz, kazetaritzaz, bidaiez eta mila gauza gehiagotaz berba egiteko. Musikaria ere izan zen eta Getxon, bere orduko bizilekuan, Lavabos Iturriaga taldea sortu zuen. Garai hartan Muskaria aldizkari mitikoaren bultzatzaile nagusia izan zen. Euskal Herrian herri musikari buruz egindako lehendabiziko fanzinea izan […] The post SOINUGELA: Roge Blascorekin, bere irrati eta musika ibilbideez hizketan first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Lehengo astean egin genuen moduan, oraingoan ere Bob Dylan-en abestiak musikari beltzaren galbahetik pasatzen jarraitu dugu. Dylanen abestiak mila aldiz agertu dira bertsioetan eta, askotan, blues, jazz, soul, gospel eta reggae esparruetan, musikari afroamerikar askok mirestu dute Dylanen lana. Horregatik, eta adibide ugari daudelako, erabaki dugu gai honetaz bigarren saioa […] The post SOINUGELA: Kantari afroamerikarrak Bob Dylanen abestiak egiten (II) first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Bob Dylan kantari-kantuegile aparta izan da azken 66 urteotan. Berak eraikitako kantutegia munduan zehar zabaldu da eta bere abestiak musika estilo anitzetan grabatu izan dira. Munduko hizkuntza askotara ere itzuliak izan dira kantuok eta horregatik, Soinugela hau eta baita hurrengoa ere, askotariko joeretako kantari afroamerikarrek Dylanen abestiekin egindakoak entzungo ditugu: […] The post SOINUGELA: Kantari afroamerikarrak Bob Dylanen abestiak egiten (I) first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Duela bi urte, osasun arazoak tarteko, itxita geratu zen Soinugelako atea. Zorionez, indartsu eta gogotsu, berriro ere zabaldu dut, eta joan nintzenean zorra utzi nuen Niko Vazquez (Bilbo, 1959) musikari eta grafistarekin. Zor hori kitatzeko, Soinugelara ekarri dut Niko, besteak beste, adimen artifizialarekin egindako Make Bilbao Grey Again liburuaz mintzatzeko. […] The post SOINUGELA: Niko Vazquez musikaria, grafista eta adimen artifizialean aditua first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Abeslari eta musikari ugari arte eskoletatik sortuak izanik, ez da harritzekoa ehunka kantutan margolariak eta margoak inspirazio iturriak izatea. Hori dela eta, gaur, hainbeste adibide distiratsu aukeratu ditugu, garai ugaritako margolariak islatzen dituztenak. https://www.bilbohiria.com/docs2/2024/soinugela/240513_soinugela_theme_time_margolariak.mp3 Deskargatu hemen. Vincent (Don McLean, 1971) Zumeta (Mikel Telleria, 2022) When I Paint My Masterpiece […]

Sua erregai baten oxidazio-prozesu azkarra da, non beroa, sugarrak eta gasak sortzen dira. Prozesu exotermikoa denez, beroa ematen du beti, argia ere eman ohi du. Sua erabilgarria da, baita arriskutsua ere, eta metafora moduan hainbat kantutan erabili izan da, amodioa eta gorrotoa irudikatzeko kasu. Gaurkoan, kantuoi begira, hogei ale aukeratu […]

Motordun ibilgailuak Europan asmatu zituzten, baina garapen nagusia AEBetan gertatu zen, Detroit hirian, Henry Ford eta enparauek kate-ekoizpena sortu zutenean. Pentsa dezakezuenez, bukaezina da ia-ia gai horretaz, kotxeak eta errepideak, dauden abestien zerrenda, batez ere Ameriketan (blues, jazz, country, rock eta abarreko estiloetan) egindako kantuak. Guk gaur aukera txiki bat […]

James Booker New Orleansen jaio zen 1939ko abenduaren 17an. 162 urte arinago, egun berean jaio zen Bonnen Ludwig van Beethoven. Booker 43 urte besterik ez zituenean zen den New Orleansen. Booker han zegoen Beethovenekin zuen efemeride amankomuna. Batzuen ustez Booker 2o. mendean izandako piano jolerik onena izan zen. Rubiustein bera […]

Ingalaterrako Ian Hunter kantari-kantugilea ez zen hain gazte 1969an Mott the Hoople taldea sortu zuenean. 30 urte zituen baina beste hamar era bazuen kantari moduan Mick Ralphs-ekin batera Mott the Hoople sortu zuen. Bowieren babesa izan zuten eta 70eko hamarkada hasieran arrakastatsuak izan ziren. 1972an Diary of a Rock’n’Roll Star […]

Mark Stewart Bristoleko abeslari ingelesa eta The Pop Group taldearen sortzailea izan zen. Post-punk eta hip-hop industrialaren aitzindaria izanik. Pasa den apirilaren 23an hil zen. 1977-1981 tartean, The Pop Group taldearekin lan oso eraginkorrak sortu zituen. Handik aurrera, bakarlari moduan, beste bederatzi grabazio kaleratu zituen, beti abangoardiako ikurra izanik. Pare […]

Joan den maiatzaren 1ean Torontoko erietxe batean hil zen Gordon Lightfoot kantari-kantugile handia, 84 urte zituela. Gordonek bazuen asmoa aurten hainbat emanaldi eskaintzeko, baina apirilean bertan behera utzi behar izan zituen, osasun arazo larriak zituelako. Lightfootek 500 abesti baino gehiago idatzi eta grabatu zituen eta bere kantuen bertsio asko grabatu […]

Aurreko astean All Roads Lead Home bilduma berritik kantu pare bat entzun genituen. Crazy Horse taldearen partaideak, bakoitzak bere kabuz erregistratutako kantuak batzen dira bertan. Ralph Molina eta Billy Talboten bana entzun genituen eta, aste honetan, beste bi ekarri dizkizuegu handik: You Will Never Know (Nils Lofgren) eta Song of […]

The Long Ryders, 1981an Los Angeles hirian sortutako country rock taldea 1989an desegin zen, baina berriro elkartu da mende honetan. Tom Stevens baxu jolea 2021ean zendu zen, baina beste hirurek, Sid Griffin buru dutela, berriro grabatu dute, September November izeneko diskoa hain zuzen. Bertatik entzun ditugu: September November Sometime, Flying […]

Soinugelaren aurreko saioan Joe Gibbs (benetako izena Joel Gibson zuen) izan genuen hizpide, 60ko hamarkadako jamaikar ekoizlerik garrantzitsuenetakoa, rocksteady-aren eta reggae goiztiarraren hainbat lagin esanguratsu eman zizkiguna. Gaurkoan, 70eko urteetako “boss reggae” garaiko abestiekin ibili gara. Gibbsek ez zekien musika tresnarik jotzen, baina bazuen trebezia handia musikari eta teknikaririk onenek […] The post SOINUGELA: Joe Gibbs (eta II), Huey “Piano” Smith, Sparks first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Joe Gibbs jamaikar ekoizlearen soinu-ibilbidea jorratuko dugu egunotan. 1942an jaioa, 1967an hasi zen, rocksteady garaian, elektronika ikasketak eginda eta teknikari oso ona izanik. 1969tik aurrera, reggae garaian, oihartzun handiagoa lortu zuen The Inspirations taldearekin. Entzun ditugu: Hold Them (Roy Shirley, 1967). Long Shot (The Pioneers, 1967), Give me a Little […] The post SOINUGELA: Joe Gibbs jamaikar ekoizlea (I), Van Morrison, ETS first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Orain dela bi aste saio oso bat egion genuen Bob Dylan-en Time Out of Mind LParen kantu guztietan. Aurten 25. urteurrena bete da, 1997an argitaratu zenetik. Hiru outtake aukeratu ditugu (disko baterako grabatzen diren abestiak baina azkenean diskotik at geratzen direnak) gaur entzuteko, gehi beste kantari pare baten bertsioak: Red […] The post SOINUGELA: Bob Dylan-en 97ko ‘outtakes’, Ruper eta Atxaga zuzenean, Wilco, La banda trapera del río first appeared on Bilbo Hiria irratia.

David Lindley musikari kaliforniarra, martxoaren 3an zendu zen, 78 urte zituela. 1944an Los Angeleseko San Marino auzoan jaioa, etxean txikitatik hainbat hari-instrumentu ikasi zituen. 60ko hamarkadaren bukaeran kaleidoscope talde sikodelikoaren ezinbesteko partaidea izanik, Ingalaterrara joan zen gero eta munduko beste hainbat tradizio ikasi zituen. Kaliforniara bueltatu eta Jackson Browne eta […] The post SOINUGELA: David Lindley, Jim Stewart, Martin Duffy, Barrett Strong, Charlie Thomas, Thom Bell, Badalamenti first appeared on Bilbo Hiria irratia.

1995eko abuztuaren 9an Jerry García, Grateful Dead taldearen burua eta Bob Dylanen lagun handia, zendu zen. Nonbait, gertakari hartatik abiatu zen Dylan, aspaldiko bere lanik distiratsuena izango zena konposatzeko. 1996ko neguan Minnessottako bere baserrira erretiratu zen eta han, elur artean, testu batzuk idatzi zituen. Daniel Lanoiz produktorearei erakutsi zizkion eta […] The post SOINUGELA: Bob Dylan-en “Time Out of Mind” first appeared on Bilbo Hiria irratia.

Mojo Ingalaterrako gure rock aldizkaririk gustukoenaren arabera iragan urtean urrezkoak izan diren kantu batzuk eskaini dizkizuegu gaur: She Still Heads Me On (Suede), No Gold Teeth (Danger Mouse + Black Tought), Diarabi (Vieux Farka Touré + Khruangbin), Try Love (Horace Andy), A Lifetime to Find (Wilco), The Weight (Mavis Staples […] The post SOINUGELA: 2022ko onenetakoak, Iggy Pop, Kalakan, Gari, Ruddy Thomas first appeared on Bilbo Hiria irratia.