W sercu Krakowa-logo

W sercu Krakowa

Arts & Culture Podcasts

Dzielimy się opowieściami o najbliższych nam sprawach: Krakowie, Europie Środkowej, architekturze i sztuce. Prezentujemy dzieła sztuki z wystaw w galerii MCK od nieznanej dotąd strony.

Dzielimy się opowieściami o najbliższych nam sprawach: Krakowie, Europie Środkowej, architekturze i sztuce. Prezentujemy dzieła sztuki z wystaw w galerii MCK od nieznanej dotąd strony.

Location:

Poland

Description:

Dzielimy się opowieściami o najbliższych nam sprawach: Krakowie, Europie Środkowej, architekturze i sztuce. Prezentujemy dzieła sztuki z wystaw w galerii MCK od nieznanej dotąd strony.

Language:

Polish


Episodes

Rafael kwiatów – Pierre-Joseph Redouté

9/17/2020
Jego przedstawienia kwiatów są tak ujmujące, że wchodząc do sklepu z porcelaną, możemy być pewni, że natrafimy na wzór oparty na jego pracach. Pierre-Joseph Redouté, był nadwornym malarzem Marii Antoniny. Po Rewolucji Francuskiej wykonał ilustracje roślin hodowanych w ogrodach pałacu Malmaison dla właścicielki majątku, Józefiny Bonaparte. Hodowano tam ponad 200 gatunków kwiatów, w tym 250 odmian róż. Redouté, w przeciwieństwie do wcześniejszych ilustratorów, którzy pokazywali rośliny w...

Duration:00:02:54

Kolekcjoner albumów przyrodniczych

9/17/2020
Wycinanki z XVIII-wiecznych atlasów? Antoni Waga robił to w imię nauki. W XIX wieku biblioteki, wypełnione obłędnie kolorowymi obrazami roślin i zwierząt, traktowano jako standardowe uzupełnienie gabi­netów naturalnych.Kolekcjonerem okazów przyrodniczych i atlasów był polski uczony Antoni Waga, którego zbiór naturaliów liczył ponad dwa tysiące tytułów. Do rycin, przygotowanych przez niemieckiego malarza miniatur, przyrodnika i entomologa Augusta Johanna Rösela von Rosenhofa, stworzył...

Duration:00:02:47

Porcelanowy atlas historii naturalnej

9/17/2020
Porcelana w robaki? Ten nietypowy wzór jest przykładem na wędrowanie motywów pomiędzy kartami książek przyrodniczych a sztuką użytkową. Naczynia porcelanowe, prócz swojej głównej funkcji użytkowej, bardzo często pełniły również rolę dekoracyjną, świadczącą o statusie ich właściciela. Pochodzący z XVIII wieku serwis stołowy biskupa Adama Stanisława Göetzendorf-Grabowskiego, otrzymany w darze od Augusta III, na co dzień można podziwiać na Zamku Królewskim na Wawelu. Jego projektanci odeszli...

Duration:00:02:40

Historia naturalna ryb Georges'a Cuviera

9/17/2020
Ponad 600 grafik przedstawiających ryby, a każda oddana z najdrobniejszymi szczegółami. Tworzą one niesamowity atlas i dowód badawczej dociekliwości. Przez 20 lat francuski zoolog Georges Cuvier i jego uczniowie tworzyli monumentalne dzieło, a ich prace są nie tylko hiperrealistyczne, lecz także nieprawdopodobnie staranne. Przygotowywano je przy użyciu wielu farb, między innymi metalicznych, za ich pomocą podkreślając rybie łuski. Oznaczeniu i walorach artystycznych słynnej "Historii...

Duration:00:02:42

Ekonomiczna historia ryb niemieckich

9/17/2020
Ekonomiczne, czyli użytkowe. To historia o tym jak można zafascynować się przyrodą najbliżej nas, czyli na przykład na talerzu. Marcus Elieser Bloch, niemiecki badacz i lekarz, był twórcą słynnego atlasu Ekonomiczna historia ryb niemieckich. Stworzył go by uzupełnić wiedzę o europejskich gatunkach ryb, kiedy nie znalazł ich opisów u Linneusza. Ekonomia była dla niego jednak tylko punktem wyjścia, gdyż szybko pochłonęła go ichtiologia, a także obyczaje i sposoby pracy rybaków stosowane w...

Duration:00:02:46

Zapomniany polski uczony – Jan Jonston

9/17/2020
W XVII-wiecznym Lesznie Jan Jonston, wybitny przedstawiciel nauk przyrodniczych, tworzył nie tylko popularnonaukowe dzieła, ale i nowoczesne podręczniki. W połowie XVII wieku we frankfurckiej oficynie Matthausa Meriana i jego spadkobierców ukazał się bogato ilustrowany podręcznik przyrody dla uczniów leszczyńskiego gimnazjum, jednej z najważniejszych protestanckich szkół w Polsce. Jego zadaniem było rozbudzenie w uczniach fascynacji światem roślin i zwierząt. Niektóre z przedstawień, choć...

Duration:00:02:36

Francois Levaillant i barwne atlasy ornitologiczne

9/17/2020
Hiperrealistyczne, kolorowe ilustracje ptaków przyciągają uwagę. Aż trudno uwierzyć, że powstały ponad 200 lat temu. Francois Levaillant na przełomie XVIII i XIX wieku studiował ptaki, próbując opisać i sklasyfikować wiele nowych gatunków, w tym z kolonii w Surinamie. Odrzucał wiele nazw zaproponowanych przez Linneusza, w ich miejsce proponując własne, bardziej wyraziste. O tym, co sprawia, że prace Levaillant’a do dziś zachwycają żywymi odcieniami, wyrafinowaną formą i precyzyjną...

Duration:00:02:25

Ul – fizjokraci – gospodarowanie w naturze

9/17/2020
Pszczoły pełnią ważną funkcję w naszym ekosystemie. Ich rolę doceniano już we wcześniejszych epokach, czego dowodem są książki prezentowane na wystawie Rośliny i zwierzęta. O pszczołach, dzisiaj zagrożonych wyginięciem, dużo pisano już w XVIII wieku. Wyobrażano sobie ul jako gospodarstwo, a pszczoły jako społeczeństwo zgromadzone po to, by wytwarzać określony rodzaj dóbr – ich pracę analizowano nawet w ramach pierwszych teorii ekonomicznych. O naukowym podejściu do pszczelarstwa i...

Duration:00:02:20

Przyrodnicza influencerka z XVIII wieku – Maria Sibylla Merian

9/17/2020
Naukowczyni, badaczka i artystka. Poznajcie kobietę, która odbyła samodzielną podróż do Surinamu aby dokumentować tamtejszą florę i faunę. Maria Sybilla Merian choć nie posiadała wykształcenia przyrodniczego zafascynowała się światem owadów. Wykorzystała swój talent plastyczny aby przelać swoje obserwacje i wydać pierwsze publikacje entomologiczne dokumentujące cykl rozwojowy owadów. Jako kobieta w tej dziedzinie musiała pokonać wiele przeciwności. I choć przez wiele lat jej praca...

Duration:00:03:00

Kamienica "Feniks" — kabaret i blichtr PRL-u

8/17/2020
Powstały w ich miejsce modernistyczny budynek to z jednej strony pamiątka modernistycznej ekstrawagancji i uporu Adolfa Szyszko-Bohusza, z drugiej zapis długiej okupacyjnej nocy, które pozostawiła swoje ślady także przy Rynku Głównym. W okresie PRL-u istniał tutaj mityczny już dzisiaj kabaret Rio – lokal z dancingiem i striptizem – uosabiający marzenia Polaków o wolności i luksusie.

Duration:00:15:16

Pałac "Krzysztofory" — skarby diabła Boruty

8/17/2020
Kamienica jest soczewką skupiającą najważniejsze wątki z historii Krakowa, jest też sceną dla kilku miejskich legend. To tutaj mieszkał pan Twardowski, a diabeł Boruta kusił krakowskich centusiów swoimi skarbami. Pałac jest również miejscem, gdzie zaczęło się krakowskie budownictwo polokacyjne, a marszałek Piłsudski werbował swoich legionistów. Nic więc dziwnego, że właśnie tutaj znalazło swój dom Muzeum Krakowa, opiekujące się materialnym i niematerialnym dziedzictwem miasta.

Duration:00:15:34

Pałac Spiski — Twardowski nad Tatrami

8/17/2020
Pałac przez wiele lat pełnił funkcje urzędowe – to tu mieszkali przedstawiciele władz austriackich po przyłączeniu miasta do monarchii habsburskiej, jednak znalazło się w nim miejsce również dla przedstawień teatralnych, restauracji i sklepu kolonialnego czy zakładu fotograficznego. Jednym z ciekawszych pomieszczeń jest sala ozdobiona przez Włodzimierza Tetmajera fryzem przedstawiającym legendę o mistrzu Twardowskim.

Duration:00:12:10

Pałac "Pod Baranami" — nie tylko Piwnica

8/17/2020
W czasach średniowiecznych znajdowała się tu gospoda. W jej podworcu trzymano barany przeznaczone na sprzedaż i właśnie od nich wywodzi się zarówno godło jak i dzisiejsza nazwa budynku. Przez stulecia pałac często zmieniał tak właścicieli, jak i funkcje. Był miejscem, gdzie zacieśniano więzy polsko-węgierskie, później podejmowano w nim najważniejsze decyzje polityczne i gospodarcze dla Galicji. Bywali w nim też znakomici goście: książę Józef Poniatowski, król Stanisław August czy cesarz...

Duration:00:16:43

Kamienica "Pod Kruki" — pierwszy salon miasta

8/17/2020
Ta jedna z najbardziej intrygujących kobiet epoki romantyzmu po klęsce powstania listopadowego przeniosła na krakowski Rynek swój słynny warszawski salon. To właśnie Anetka – jak nazywali ją współcześni – połączyła trzy istniejące tu wcześniej kamienice w pałac „Pod Krukami”, w którym prowadziła żywą działalność kulturotwórczą. Taka historia zobowiązuje – od 1991 roku mieści się tu siedziba Międzynarodowego Centrum Kultury.

Duration:00:14:42

Pałac Jabłonowskich-Potockich — arystokraci i ich pupile

8/17/2020
Podobnie jak nazwy i właściciele, przez wieki zmieniała się też jej funkcja. Była domem kupieckim, łaźnią, a także jedną z pierwszych krakowskich księgarni. Można w niej było kupić ponad 1500 tytułów. W XIX wieku kamienica stała się też miejscem ostatecznego spoczynku mopsiczki Gypsi, którą jej ekscentryczna właścicielka postanowiła pochować w podziemiach. Epitafium poświęcone swojej pupilce arystokratka nakazała wyryć na tablicy, na której widnieje do dziś.

Duration:00:12:43

Kamienica Hetmańska — dom królów

8/17/2020
Położona u wylotu ul. Grodzkiej kamienica Hetmańska należy do jednych z najstarszych w mieście. Jej najbardziej reprezentacyjną częścią jest tzw. sala gotycka. Zbudowana pod koniec panowania Kazimierza Wielkiego, posiada gotyckie sklepienie krzyżowe ze zwornikami pięknie zdobionymi rzeźbami i herbami. Dziś cieszy oczy gości jednej z krakowskich restauracji. Jeszcze do niedawna kamienica była siedzibą księgarni Hetmańskiej – jednego z pierwszych w Krakowie miejsc, gdzie książki nie tylko...

Duration:00:14:42

Kamienica Szara — rodzynki z migdałami

8/17/2020
Historia znajdującej się u wylotu ul. Siennej kamienicy to nie tylko opowieść o architekturze i sztuce Młodej Polski, choć niektóre wnętrza opracował sam Józef Mehoffer. To przede wszystkim, pokazana na przykładzie jednej krakowskiej rodziny, historia emancypacji społeczności żydowskiej nie tylko w Krakowie, ale w całej Europie Środkowej.

Duration:00:12:53

Kamienica Czynciela — Wyspiański patrzy

8/17/2020
Nazwa pochodziła jednak nie od jednej z ulubionych polskich zup, ale od Józefa Bartscha, kupca i właściciela budynku. Późniejsza nazwa – Czyncielówka pochodzi od nazwiska Józefa Czynciela, który przejął to miejsce po wielkim pożarze miasta w 1850 r. Zasłynęła jako miejsce, gdzie przez lata mieszkał Stanisław Wyspiański. Właśnie tu, spoglądając przez okno na krakowski Rynek, napisał Wesele. Malowniczy dom obok kościoła Mariackiego pozwala nam przenieść się do czasów Młodej Polski oraz...

Duration:00:11:37

Sukiennice — pępek miasta

8/17/2020
Wygląd tego średniowiecznego centrum handlowego przez lata zmienił się nie do poznania. W XVI wieku zniszczony przez pożar budynek odbudowano w duchu panującego wówczas w Europie renesansu. Dalsza historia przebudowy Sukiennic stanowi wstęp do uniwersalnej opowieści o narodach Europy Środkowej, które w drugiej połowie XIX wieku budowały swoje tożsamości i wspólnotowe symbole. Gdy motorem rozwoju miasta nie był już handel, ale kultura, zostały przekształcone w sanktuarium narodowej sztuki –...

Duration:00:17:20

Wojciech, Wit i trąbka hejnalisty

8/17/2020
Rynek Główny od wieków był scenerią życia duchowego miasta. Do dziś możemy podziwiać dwa stojące na nim kościoły. Ten najstarszy powstał jeszcze przed lokacją miasta na pamiątkę kazań, jakie głosił w Krakowie pierwszy polski święty. Jednak najbardziej znaną budowlą sakralną w obrębie Rynku jest monumentalny kościół Mariacki. To jedna z wizytówek miasta, a zarazem świadectwo rozwoju gotyku w Europie Środkowej. To właśnie z jednej z jego wież co godzinę rozbrzmiewa hejnał – przykład...

Duration:00:17:41